To AI or Not to AI
In zijn column op de website van de Radboud Universiteit stelt Jeroen de Jong, associate professor bij het Radboud Teaching and Learning Centre, dat de opkomst van generatieve AI niet langer de vraag oproept óf het gebruikt moet worden in het onderwijs, maar vooral hóe. Hij pleit ervoor de discussie te verschuiven van de frequentie van gebruik naar de daadwerkelijke meerwaarde in leerprocessen.
Uit recent onderzoek van VOX blijkt dat circa 70% van de studenten wekelijks AI-tools gebruikt, maar dit gebruik is niet altijd zinvol of leerversterkend. Volgens De Jong ligt daar een kans voor het onderwijs: AI kan waardevol zijn bij studeren, creëren of onderzoeken, mits goed ingebed en kritisch toegepast.
Tegelijkertijd wijst hij op de beperkingen van generatieve AI: het blijft een taalmodel dat gebaseerd is op statistische waarschijnlijkheden. Het genereert plausibele tekst, maar zonder begrip van waarheid of context. Daarnaast waarschuwt hij voor risico’s zoals bias, auteursrechtelijke problemen, de hoge ecologische voetafdruk van datacenters en de afhankelijkheid van grote Amerikaanse techbedrijven — een punt dat ook geopolitieke implicaties heeft.
De Jong maakt zich zorgen over het gebrek aan voorbereiding bij middelbare scholen. Zij hebben vaak niet de middelen om leerlingen AI-geletterdheid en de ethische implicaties van technologie adequaat bij te brengen. Daarmee ligt er een duidelijke taak voor universiteiten. Gezien hun maatschappelijke rol moeten zij studenten leren om op een verantwoorde, duurzame en ethisch doordachte manier met AI om te gaan.
Volgens De Jong vereist dit meer dan alleen technische kennis: het vraagt ook om onderwijs dat gericht is op kritische reflectie, maatschappelijke bewustwording en het herkennen van risico’s die schuilgaan achter het alledaags gebruik van technologie.
Deze samenvatting is opgesteld met behulp van AI, gecontroleerd door onze redactie.
